พรรณไม้มงคล

ต้นไม้ ถือเป็นสิ่งมีชีวิตที่สร้างความร่มรื่นและสวยงามให้กับธรรมชาติ นอกจากโลกจะสร้างต้นไม้ชนิดต่างๆ ขึ้นมาเพื่อให้เกิดความอุดมสมบูรณ์ และความสมดุลทางธรรมชาติแล้ว ต้นไม้ยังถือเป็นสิ่งที่มีคุณค่าอย่างยิ่งสำหรับมวลมนุษยชาติและสรรพสัตว์ทั้งหลาย เนื่องจากต้นไม้เป็นแหล่งอาหารและที่อยู่อาศัยที่สำคัญของมนุษย์และสัตว์ ต้นไม้ช่วยสร้างอากาศบริสุทธิ์ให้แก่มนุษย์และสิ่งมีชีวิตบนโลก ดังนั้น สิ่งมีชีวิตทุกชีวิตคงไม่สามารถดำรงชีวิตอยู่ได้หากขาดต้นไม้ เมื่อเป็นเช่นนี้ คนไทยจึงนิยมปลูกต้นไม้ไว้โดยรอบบริเวณบ้าน และนอกจากต้นไม้จะช่วยทำให้บ้านดูร่มรื่นแล้ว ต้นไม้ยังให้ดอกที่มีสีสันสวยงาม ช่วยตกแต่งบ้านเรือนให้ดูน่าอยู่ และเป็นที่ประทับใจของผู้ที่ผ่านมาพบเห็นด้วยเช่นกัน

ต้นไม้ทุกชนิดนั้นให้คุณประโยชน์แก่ผู้ปลูกทั้งสิ้น และมีบางชนิดที่พิเศษไปจากต้นไม้อื่นๆ คือสามารถสร้างสิ่งที่เป็นสิริมงคลให้แก่เจ้าของหรือผู้ปลูกได้อีกด้วย พรรณไม้ต่างๆ เหล่านี้มีชื่อเรียกโดยรวมว่า พรรณไม้มงคล

คนไทยนิยมปลูกต้นไม้ในบริเวณบ้านมาตั้งแต่ครั้งโบราณกาลแล้ว ซึ่งการปลูกต้นไม้แต่ละต้นนั้นจะมีการคัดเลือกพันธุ์ไม้ที่มีความหมายดีและมีประโยชน์ในการใช้สอยในชีวิตประจำวัน อีกทั้งวางตำแหน่งที่เหมาะสมเพื่อเสริมสิริมงคลให้กับเจ้าเรือนและบุคคลที่อาศัยอยู่ในบ้าน ดังนั้นในการก่อสร้างอาคารบ้านเรือน ก่อนทำการก่อสร้างนิยมทำพิธีวางศิลา(หินที่น้ำไหลผ่าน ลักษณะกลมมน ไม่มีเหลี่ยม) ฤกษ์(แผ่นดวงชะตา) โดยใช้ไม้มงคล 9 ชนิด ปักกับพื้นดิน โดยใช้สามเกลอเป็นตัวตอกลงไปที่ไม้ มักจะทำพิธีนี้บริเวณที่ลงเสาเอก ไม้ทั้ง 9 ชนิดมีชื่อเป็นมงคลนาม ดังนี้

1. ไม้ราชพฤกษ์ หมายถึง ความเป็นใหญ่และมีอำนาจวาสนา
2. ไม้ชัยพฤกษ์ หมายถึง การมีโชคชัย ชัยชนะ
3. ไม้ขนุน หมายถึง หนุนให้ดีขึ้นร่ำรวยขึ้น ทำอะไรจะมีผู้ให้การเกื้อหนุน
4. ไม้ทองหลาง หมายถึง การมีเงินมีทอง
5. ไม้ไผ่สีสุก หมายถึง มีความสุข
6. ไม้ทรงบาดาล หมายถึง ความมั่นคง หรือทำให้บ้านมั่นคงแข็งแรง
7. ไม้สัก หมายถึง ความมีศักดิ์ศรี ความมีเกียรติ
8. ไม้พะยูง หมายถึง การพยุงฐานะให้ดีขึ้น
9. ไม้กันเกรา หมายถึง ป้องกันภัยอันตรายต่าง ๆ หรืออีกชื่อหนึ่งว่าตำเสา ซึ่งอาจหมายถึง ทำให้เสาเรือนมั่นคง
   ไม้มงคลเหล่านี้จะลงอักขระที่เรียกว่า หัวใจพระอิติปิโส ได้แก่ อะ สัง วิ สุ โล ปุ สะ พุ ภะ ลงบนท่อนไม้ชนิดละอักขระ พร้อมทั้งปิดทองทั้ง 9 ท่อน โดยปักวนจากซ้ายไปขวา (ทักษิณาวรรต)